Operacje „Forrest Gump” i „Femida” (Themis) — szczegółowe spojrzenie na raiderstwo

Operacje „Forrest Gump” i „Femida” (Themis) — szczegółowe spojrzenie na raiderstwo

19 sierpnia 2026 roku NABU i SAPO rozpoczęły specjalną operację „Forrest Gump”, która koncentrowała się głównie na praniu pieniędzy. Następnego dnia, 20 sierpnia, opublikowały dodatkowe materiały pod nazwą „Femida” (w języku ukraińskim — Феміда, starogrecka bogini sprawiedliwości Themis). Ta część ujawnia szeroko zakrojoną schemę raiderstwa (corporate raiding / nielegalnego przejmowania przedsiębiorstw i majątku).

Według wersji NABU, zorganizowana grupa przestępcza (kierowana przez posłów i byłego posła) stosowała metody administracyjne, a nie przemocowe. Główne kroki wyglądały następująco:

Hakerzy, podając się za upoważnionych państwowych rejestratorów, uzyskali możliwość wejścia do rejestru osób prawnych Ministerstwa Sprawiedliwości Ukrainy. Wprowadzali sfałszowane dokumenty i fałszywe informacje, które „przenosiły” prawa własności od prawdziwych właścicieli na osoby podstawione (często ochroniarzy organizatorów lub innych podwładnych).

Fałszowano również orzeczenia sądowe, aby legitymizować przejęcia. Następnie organizatorzy wszczynali sprawy karne i doprowadzali do „zamrożenia” akcji lub majątku, aby uniemożliwić prawdziwym właścicielom odzyskanie kontroli.

Aby utrzymać władzę nad przejętymi obiektami, wykorzystywali wpływy na urzędników Ministerstwa Sprawiedliwości oraz sądy.

Konkretne epizody i sumy

Jesienią 2025 roku organizacja dokonała raiderskiego przejęcia dwóch przedsiębiorstw. Wartość aktywów tych przedsiębiorstw przekroczyła 248 milionów hrywien (około 5,5 miliona dolarów amerykańskich). Jednym z głównych celów było uzyskanie kontroli nad nieruchomościami w centrum Kijowa o wartości ponad 500 milionów hrywien (około 11 milionów dolarów amerykańskich).

W maju 2026 roku grupa podjęła próbę przejęcia kolejnego kompleksu nieruchomości w Kijowie o wartości ponad 207 milionów hrywien (około 4,6 miliona dolarów amerykańskich). Próba ta się nie powiodła.

Jedna z przejętych spółek była związana z firmą budowlaną „Philosophy Development”. W październiku 2025 roku w rejestrze zmieniono ostatecznego beneficjenta na obywatela Uzbekistanu, który według śledczych był osobą podstawioną.

Współorganizator organizacji (działający poseł) zainwestował w schemę co najmniej 514 tysięcy dolarów amerykańskich. Pieniądze te zostały przeznaczone na hakerów, postępowania sądowe oraz przekupstwo organów ścigania i sędziów (w sformułowaniu NABU — łapówki).

W nagraniach opublikowanych przez NABU 20 sierpnia widać, że jedną z głównych postaci grupy przestępczej jest Iryna Mudra (wówczas zastępczyni szefa Biura Prezydenta Zełenskiego do spraw prawnych), która wykorzystywała swoje wysokie stanowisko do wspierania tej przestępczej schemy. Według wersji śledczych to właśnie ona wpływała na urzędników Ministerstwa Sprawiedliwości i pomagała „załatwiać” nieodwracalne zmiany w rejestrach. W jednym z fragmentów rzekomo mówi, że „napisała sobie artykuł” (mając na myśli uzasadnienie prawne).

Kierownictwo organizacji sprawowali Wadym Stolar i Maksym Mykytas.
Mudra oraz Wiktor Dubowyk (dyrektor generalny Dyrektoratu Polityki Prawnej Biura Prezydenta) figurują jako wysoko postawieni poplecznicy ze struktur państwowych.

„Forrest Gump”
Obie operacje dotyczą tej samej organizacji przestępczej. „Forrest Gump” dotyczyła prania 150 milionów hrywien przez Sense Bank (jako kaucja za Hałuszczenkę), jednak w toku śledztwa ustalono, że „Femida” ujawniła, iż ta sama grupa równolegle zajmowała się na dużą skalę raiderstwem.

NABU podkreśla, że celem nie było zwykłe przejęcie biznesu, lecz zagarnięcie drogich nieruchomości w centrum Kijowa z wykorzystaniem słabych punktów instytucji państwowych.

Śledztwo trwa. Wobec podejrzanych postawiono zarzuty z artykułów dotyczących utworzenia organizacji przestępczej, przywłaszczenia mienia, nielegalnego przejęcia przedsiębiorstwa, fałszowania dokumentów oraz ingerencji w systemy komputerowe państwowych rejestrów. Wobec Mykytasa trwają posiedzenia sądowe w sprawie środka zapobiegawczego.

NABU opublikowało film z fragmentami nagrań oraz zdjęcia z przeszukań (duże sumy gotówki). Informacje są nadal uzupełniane.

Iryna Romaniwna Mudra (urodzona w 1975 roku w rejonie drohobyckim obwodu lwowskiego) jest ukraińską prawniczką i byłą wysoko postawioną urzędniczką.
W latach 2022–2024 pracowała jako wiceminister sprawiedliwości.
Od 30 marca 2024 roku do 19 sierpnia 2026 roku pełniła funkcję zastępczyni szefa Biura Prezydenta (OP) i odpowiadała za politykę prawną, reformę sądownictwa, utworzenie Specjalnego Trybunału przeciwko Rosji oraz mechanizmy międzynarodowych odszkodowań.

Prezydent Wołodymyr Zełenskyj odwołał ją 19 sierpnia 2026 roku (dekret nr 734/2026) tego samego dnia, w którym Narodowe Biuro Antykorupcyjne (NABU) i Specjalistyczna Prokuratura Antykorupcyjna (SAPO) przeprowadziły przeszukania.

19 sierpnia 2026 roku NABU i SAPO rozpoczęły specjalną operację pod nazwą „Forrest Gump” (nazwa pochodzi z usłyszanej w nagraniach frazy, że „tylko idioci rejestrują skradzione pieniądze na imiona dzieci”).

Przeszukania odbyły się u Mudry, posła Wadyma Stolarа, byłego posła Maksyma Mykytasa oraz kierownictwa Sense Bank (bank państwowy, wcześniej Alfa-Bank).

Mudrze ogłoszono zarzuty. Według jej słów i słów adwokatów nie została zatrzymana; przygotowuje się do procesu i twierdzi, że współpracuje ze śledztwem. NABU opublikowało zdjęcia z przeszukań, na których widać duże sumy gotówki w pomieszczeniach i samochodach.

Następnego dnia, 20 sierpnia 2026 roku, NABU opublikowało dodatkowe materiały (operacja „Femida” lub „Themis”) dotyczące raiderstwa — nielegalnego przejmowania przedsiębiorstw i nieruchomości.

Główne artykuły oskarżenia według Kodeksu karnego Ukrainy:

Pranie pieniędzy (artykuł 209) — epizod „Forrest Gump”.
Raiderstwo / nielegalne przejęcie mienia (artykuły 191, 206-2, 358, 361 i inne) oraz utworzenie organizacji przestępczej (artykuł 255) — epizod „Femida”.
Konkretnie:

W praniu pieniędzy około 150 milionów hrywien (około 3,3–3,4 miliona dolarów amerykańskich) w gotówce zostało zlegalizowanych przez Sense Bank oraz konta czterech fikcyjnych firm (Hiran Konstrakt, Tetras Optima, Skait Riteil, Pelet Servis).
Pieniądze te 29 czerwca 2026 roku zostały wpłacone jako kaucja za byłego ministra energetyki i sprawiedliwości Hermana Hałuszczenkę (figuruje on w poprzedniej dużej sprawie „Midas” dotyczącej łapówek na sumę około 100 milionów dolarów amerykańskich w Energoatomie).

W epizodach raiderstwa jesienią 2025 roku przejęto dwa przedsiębiorstwa z aktywami przekraczającymi 248 milionów hrywien (około 5,5 miliona dolarów amerykańskich). Celem była nieruchomość w centralnym Kijowie o wartości ponad 500 milionów hrywien.
W maju 2026 roku podjęto próbę przejęcia nieruchomości w Kijowie o wartości ponad 207 milionów hrywien (około 4,6 miliona dolarów amerykańskich).

Metody obejmowały sfałszowane dokumenty, ingerencję hakerów w państwowe rejestry, sfałszowane orzeczenia sądowe oraz wpływy na Ministerstwo Sprawiedliwości.

W nagraniach opublikowanych przez NABU słychać rozmowy o tym, że „z korupcją nie trzeba walczyć, lecz ją kontrolować i systematyzować”, o niszczeniu dowodów, używaniu telefonów oraz wpływach na instytucje.

Główni podejrzani i wymienione osoby (według NABU, SAPO i źródeł medialnych):

Wadym Stolar — działający poseł (wcześniej z zakazanej partii OPZŻ).
Maksym Mykytas — były poseł, biznesmen budowlany (przebywał w domu Mudry w momencie przeszukań).
Mykoła Hładyszenko — przewodniczący Rady Nadzorczej Sense Bank.
Ołeh Stupak — przewodniczący Zarządu Sense Bank.
Wiktor Dubowyk — dyrektor generalny Dyrektoratu Polityki Prawnej Biura Prezydenta.
Ołena Ferens — wiceminister sprawiedliwości.
Wasyl Astion — biznesmen, były lokalny deputowany.
Kilka osób powiązanych z Mykytasem (ochroniarze, kierowcy i inni podwładni).

Sprawa jest, nawiasem mówiąc, powiązana także z poprzednią sprawą „Midas”, w której figurują Tymur Mindicz (bliski partner biznesowy Zełenskiego, któremu udało się uciec z Ukrainy) oraz Hałuszczenko.

Odmyta suma wynosi 150 milionów hrywien (około 3,3–3,4 miliona dolarów amerykańskich).
W epizodach raiderstwa wartość przejętych aktywów przekracza 248 milionów hrywien, plus próby na 207 milionów i cel powyżej 500 milionów hrywien. Są to sumy wstępne, które zostaną doprecyzowane w toku śledztwa. Całkowita wartość schematów w tej sprawie wynosi dziesiątki–setki milionów hrywien (a nie miliardy, jak brzmiało w niektórych mediach).

NABU opublikowało zdjęcia znalezionych dużych sum gotówki, jednak oficjalna dokładna „zarekwirowana” suma z przeszukań nie została jeszcze szczegółowo podana.

Status (na 20 sierpnia 2026 roku)
Sprawa znajduje się na etapie przedsądowym. Wobec Mykytasa trwają posiedzenia sądowe w sprawie środka zapobiegawczego (prokuratura żąda aresztu z kaucją w wysokości 200 milionów hrywien). Mudra twierdzi, że będzie bronić się w sądzie i odrzuca zarzuty.

Ta sprawa jest częścią serii operacji antykorupcyjnych, które niestety dotykają także najwyższych szczebli Biura Prezydenta i rządu.
Informacje są nadal doprecyzowywane i aktualizowane.

Trwa wojna. Nie chodzi tu o drobnych oszustów, lecz o korupcję na najwyższym szczeblu państwa.
W czasie, gdy mieszkańcy wszystkich krajów europejskich ofiarowują po centowi lub euro na wsparcie Ukrainy, gdy tysiące ukraińskich obrońców leżą w okopach i stoją na otwartym froncie przeciwko najeźdźcom, ten kolejny z znanych skandali korupcyjnych zmusza do zadania pytania — jakiej kary zasługują ci ludzie?